İçeriğe geç
AYARUX

Farsça mesaj nasıl çevrilir? İranlı müşteriye, tedarikçiye, öğrenciye ve arkadaşa doğru yazmak

İran'dan gelen bir müşteri, Tahran'daki bir tedarikçi, Türkiye'de okuyan bir öğrenci ya da Van'a tatile gelen bir aile: Farsça mesajlar sağdan sola yazılan harfleriyle ilk bakışta zor görünür. İyi bir yazışma için Farsça bilmek gerekmez. Birkaç alışkanlık, çevirinin karşı tarafa doğru ve kibar bir üslupla ulaşmasını sağlar.

Son güncelleme:

Sağdan sola yazı, Arap harfleri

Farsça Arap alfabesinin dört harf eklenmiş bir biçimiyle, sağdan sola yazılır: “سلام” (merhaba), “ممنون” (teşekkürler). Harfler Arapçaya benzese de dil bambaşkadır; bu yüzden çeviride kaynak dilin Farsça seçili olması önemlidir.

Bazı İranlılar telefonda Latin harfleriyle yazar: “salam”, “merci”, “chetori?”. Bu yazım biçimine “Finglish” denir ve standart değildir. Çeviri bu mesajları her zaman doğru anlamayabilir; anlamı belirsiz kalan bir mesajda karşı taraftan Farsça harflerle yazmasını rica edebilirsiniz.

Hitap: siz mi, sen mi?

Farsçada da “siz” (شما) ve “sen” (تو) ayrımı vardır ve İran'da nezaket çok önemsenir. İlk yazışmada, bir müşteriye ya da yaşça büyük birine “siz” ile yazmak doğru olur. Farsça mesajlar sık sık uzun iyi dileklerle başlar ve biter; çeviride bunlar size abartılı gelebilir, ama karşı taraf yalnızca kibar olmaya çalışıyordur.

  • Açılış: “جناب آقای …” / “سرکار خانم …” (Sayın Bay / Sayın Bayan).
  • Selam: “سلام” her durumda kullanılır; resmî yazışmada ardından “وقت بخیر” (iyi günler) gelir.
  • Kapanış: “با احترام” (saygılarımla), samimi yazışmada “قربانت” ya da “مرسی”.

Farsça rakamlar ve soru işareti

Farsça mesajlarda rakamlar çoğu zaman Farsça yazılır: ۱۲۳۴ (1234). Telefon numarası, sipariş adedi ya da fiyat bu rakamlarla gelebilir; numarayı başka bir yere yazmadan önce bir kez daha kontrol edin. Sizin yazdığınız Latin rakamları da karşı taraf rahatça okur.

Soru işareti ters yöne bakar: “؟”. Virgül de “،” biçimindedir. Çevrilmiş bir mesajda bu işaretleri görmeniz normaldir.

Tarih: İran takvimi

İran'da günlük hayatta güneş takvimi (Hicri Şemsi) kullanılır; yıl 21 Mart civarında Nevruz'la başlar ve 2026 yılı bu takvimde 1404–1405'tir. Gelen bir mesajdaki “۱۴۰۵/۰۸/۱۴” gibi bir tarih bu takvime göredir.

Teslim ya da randevu tarihini yazarken karışıklığı önlemek için ayın adını yazın: “10 Kasım 2026 Salı”. İran'da hafta sonu cumadır, birçok iş yeri perşembe öğleden sonra da kapalıdır. İran saati Türkiye'den yarım saat ileridir (UTC+3.30).

Riyal mi, tümen mi?

İran'ın resmî para birimi riyaldir, ama insanlar günlük konuşmada ve mesajlarda çoğunlukla tümen kullanır: 1 tümen = 10 riyal. Bir fiyat konuşuyorsanız hangisinden söz edildiğini mutlaka sorun; bir sıfırlık fark ciddi bir yanlış anlaşmaya yol açar.

Uluslararası işlerde fiyatı çoğu zaman avro, dolar ya da Türk lirasıyla yazmak daha nettir. Tutarı rakamla ve para birimiyle birlikte, ayrı bir satırda yazın.

Kısa ve net cümle kurun

Çeviri en iyi, tek bir şey söyleyen cümlelerde çalışır. Her isteği ayrı cümlede yazın; deyimlerden ve argodan kaçının.

“Ürünler perşembe günü kargoya verilecek.” cümlesi, “işler yolunda giderse hafta sonuna doğru çıkarırız herhalde” cümlesinden çok daha doğru çevrilir. Adres, sipariş numarası ve telefon numarasını olduğu gibi, ayrı bir satırda yazın.