İçeriğe geç
AYARUX

Sırt kalınlığı nasıl hesaplanır? Kitap ve katalog kapağı için formül ve örnek

Amerikan ciltli bir kitabın kapağı, iç sayfalar bitmeden tasarlanamaz: sırt kalınlığı bilinmeden kapağın açık ölçüsü de bilinmez. Hesap basittir, ama kâğıt ve sayfa sayısı değiştiğinde yeniden yapılması gerekir.

Son güncelleme:

Temel formül

Her yaprak iki sayfadır. Bu yüzden önce yaprak sayısı bulunur, sonra bir yaprağın kalınlığıyla çarpılır:

Sırt kalınlığı = (sayfa sayısı ÷ 2) × kâğıt kalınlığı

Hesapta kapak kalınlığı değil, yalnız iç kâğıt kullanılır. Boş sayfalar da saymaya dâhildir, çünkü onlar da sırtı kalınlaştırır.

Kâğıt kalınlığı gramajdan okunmaz

Aynı gramajdaki iki kâğıdın kalınlığı farklı olabilir. Kalınlığı veren değer hacimdir; kâğıdın üreticisi bunu teknik sayfada verir:

Kâğıt kalınlığı (mm) = gramaj × hacim ÷ 1000

Kuşe kâğıt yoğundur, aynı gramajda ince kalır. Birinci hamur daha kalındır, kitap kâğıtları ise hafif ama hacimlidir.

  • Birinci hamur 80 g, hacim yaklaşık 1,25: yaprak başına yaklaşık 0,10 mm.
  • Kuşe 115 g, hacim yaklaşık 0,8: yaprak başına yaklaşık 0,09 mm.
  • Hacimli kitap kâğıdı 70 g, hacim yaklaşık 1,8: yaprak başına yaklaşık 0,126 mm.

Çalışılmış örnek

240 sayfalık, A5 (148 × 210 mm) bir kitap; iç kâğıt 80 g birinci hamur, yaprak kalınlığı 0,10 mm:

(240 ÷ 2) × 0,10 = 12 mm. Tutkal için cilthaneye göre yaklaşık 0,5–1 mm eklenir; kapak için sırt çoğu zaman 12,5–13 mm alınır.

  • Kapak açık eni: 148 + 13 + 148 = 309 mm.
  • Taşma payları (3 mm) ile: 315 mm.
  • Kapak açık boyu: 210 + 6 = 216 mm.

Hesabı maketle doğrulayın

Formül iyi bir tahmin verir, kesin ölçüyü basılacak kâğıt belirler. Üreticinin hacim değeri parti partiye az da olsa değişebilir, bu yüzden büyük işlerde gerçek kâğıttan cilt maketi yaptırıp sırtı ölçmek en güvenli yoldur.

Kalın işlerde cilthaneye son ölçüyü kapak basılmadan sorun. Birkaç milimetrelik hata, sırt yazısının kapağın ön yüzüne kaymasına yol açar.

Sırt yazısı ve kapak tasarımı

Çok ince sırtlara yazı konmaz; yaklaşık 3–4 mm altında metin okunmaz ve kaymaya açık olur. Yazıyı sırtın ortasına yerleştirin, iki yandan en az 1 mm boşluk bırakın.

Kapakta sırt çizgilerini yardımcı çizgi olarak işaretleyin ve sayfa sayısı ya da kâğıt değişirse kapağı güncellemeyi unutmayın.