Son güncelleme:
Kapanma sırası neden önemli?
Bir kutunun kapağında genellikle üç parça vardır: iki küçük toz kanadı ve dili olan büyük kapak kanadı. Toz kanatları önce içe katlanır, büyük kanat en son kapanır ve dili kutunun içine girer. Sıra ters olursa kapak kapanmaz ya da toz kanatları dışarıda kalır.
Sıra baskıyı da etkiler. Kapak kanadına basılan logo ya da açma yönü yazısı, kanat kapandığında doğru yöne bakmalıdır. Düz kartonda doğru görünen bir yazı, kutu kapanınca baş aşağı kalabilir.
Ters kilitli ve düz kilitli kapak
En yaygın iki kutu tipi kapak kanatlarının yerine göre ayrılır. Ters kilitli kutuda (uluslararası kutu kodlarında ECMA A20.20) üst kapak bir yüze, alt kapak karşı yüze bağlıdır. Kartonu tabakaya dizmek kolaydır, fire azdır; ilaç, kozmetik ve küçük ürün kutularında sık görülür.
Düz kilitli kutuda iki kapak da aynı yüze bağlıdır. Kutu iki uçtan da aynı yöne açılır ve vitrinde daha düzgün görünür; ama kartonu tabakaya dizmek biraz daha fazla yer ister.
- Ters kilitli: kapaklar karşılıklı yüzlerde, tabakaya sık dizilir.
- Düz kilitli: kapaklar aynı yüzde, iki uç da aynı yöne açılır.
- Her ikisinde de toz kanatları büyük kanattan önce kapanır.
Kilitli dip ve otomatik dip
Ağır ürünlerde alt kapak yalnız dile güvenmez. Kilitli dipte (1-2-3 dip olarak da bilinir) dört dip kanadı birbirine geçerek kapanır; elle birkaç hamlede kurulur.
Otomatik dipte dip kanatları fabrikada yapıştırılır; kutu düz hâlden açıldığı anda dip kendiliğinden yerine oturur. Dolum hattında hız kazandırır, ama yapıştırma adımı ekler. Her iki dipte de kapanma sırası kalıbın kırım çizgilerinden ve kanatların biçiminden okunur.
Baskıyı kapanmaya göre hazırlamak
Kutu dosyası açılmış hâlde hazırlanır; yani grafiker kutuyu düz görür. Kapanma sırasını bilmeden yapılan bir tasarımda en sık şu hatalar çıkar: kapak yazısının ters dönmesi, barkodun yapıştırma kanadının altında kalması, toz kanadındaki baskının kapak kapanınca görünmemesi.
Bunları önlemenin en kolay yolu, kalıbı baskıdan önce katlayarak görmektir. Kesim ve kırım çizgileri ayrı spot renklerde olmalı; kırım çizgisi kesimle karışırsa bıçak kutuyu katlamak yerine keser.
Tabakaya dizerken
Kapak tipi kutunun tabakaya nasıl dizileceğini de belirler. Ters kilitli kutular birbirinin içine geçecek şekilde dönerek dizilebilir; bu, aynı tabakadan daha çok kutu çıkmasını sağlar. Kâğıt elyaf yönü de hesaba katılmalıdır: elyafa paralel kırımlar daha kolay katlanır, elyafa dik kırımlarda çatlama riski artar; kutunun hangi yönde sağlam durması gerektiği de bu seçimi etkiler.